Aydın’ın Yenipazar ilçesinde, Büyük Menderes Nehri’nin oluşturduğu doğal bir sulak alan olan Aşağı Dip Gölü, yıllardır kaderine terk edilmiş durumda. Bir dönem “kuş cenneti” olarak anılan ve doğaseverlerin uğrak noktası olan göl, zamanla bakımsızlık nedeniyle kuruma tehlikesiyle karşı karşıya kaldı.
PROJE YARIM KALDI, GÖL SESSİZLİĞE GÖMÜLDÜ
2012 yılında dönemin Yenipazar Belediye Başkanı Mehmet Yüsran Erden tarafından başlatılan Aşağı Dip Gölü Restorasyon Projesi, doğa turizmine katkı sağlama hedefiyle büyük umutlarla duyurulmuştu. 2013’te tamamlanarak açılan proje kapsamında göl çevresine seyir terası, yürüyüş yolu ve kuş gözlem kulesi yapılmıştı. Ancak 2014 yerel seçimlerinin ardından proje sahipsiz kaldı, çalışmalar durdu ve alan yıllar içinde yeniden kaderine terk edildi.
TURİZME KAZANDIRILAMADI
Bir zamanlar kuş sesleriyle yankılanan göl, bugün sessizliğe bürünmüş durumda. Göl çevresindeki ahşap iskeleler çürüdü, gözlem kulesi tehlike arz eder hale geldi, alan genelinde ise bakımsızlık doğayı yutmaya başladı.
AYDIN-DENİZLİ OTOYOLU SONRASI YOLU KAPANDI
Geçmiş yıllarda yol kenarında tabelası bulunan Aşağı Dip Gölü’ne ulaşım, Aydın-Denizli Otoyolu yapımının ardından güçleşti. Gölün bulunduğu alana artık sadece ova yolu üzerinden gidilebiliyor ve yolların bozuk olması nedeniyle ziyaretçiler bölgeye ulaşmakta büyük zorluk yaşıyor.
TESCİLLENDİ AMA KORUNMADI
Doğal değerine rağmen göl için beklenen koruma sağlanmadı. 30 Ocak 2024 tarihli 12914200 sayılı karar ile Aşağı Dip Gölü Mahalli Sulak Alan olarak tescillendi. Tescil sınırı 984 hektar, sürdürülebilir kullanım bölgesi ise 6 hektar olarak belirlendi. Ancak bu statüye karşın, sahada koruma, bakım veya temizlik çalışmaları yapılmıyor.
Yenipazar ilçe merkezine sadece 5,4 kilometre, Aydın merkeze 45 kilometre uzaklıkta bulunan göl, deniz seviyesinden 47 metre yükseklikte yer alıyor. Menderes Ovası’nın tam ortasında, ekolojik denge açısından kritik bir konumda bulunuyor.
ENDEMİK TÜRLERİN YUVASIYDI
“Nuh’un Gemisi Veri Tabanı” kayıtlarına göre Aşağı Dip Gölü ve çevresinde yapılan flora araştırmalarında 11 bitki türü belirlendi; bunlardan 2’si endemik tür olarak kayda geçti:
Ophrys kreutzii (Alçı Salebi)
Asperula lilaciflora subsp. lilaciflora (Mor Belumotu)
Ayrıca göl çevresi, su tavuğu, ördek, gri ve beyaz balıkçıl gibi onlarca kuş türüne ev sahipliği yapıyordu. Bugün ise bu kuşların yerini sessizlik almış durumda.
Bir dönem fotoğrafçılar, doğa yürüyüşçüleri ve kuş gözlemcilerinin uğrak yeri olan göl, artık otlarla kaplanmış durumda.
