Macar makamlarının başkent Budapeşte'de Ukrayna devletine ait bir zırhlı banka aracına el koyması, iki komşu ülke arasındaki ipleri tamamen kopardı. Aracın içinden çıkan dudak uçuklatıcı servet ve ardından gelen karşılıklı ağır suçlamalar, Avrupa siyasetinin bir numaralı gündem maddesi haline geldi.
ZIRHLI KASADAN ÇIKAN SERVET: 40 MİLYON DOLAR, 35 MİLYON EURO VE ALTIN
Macaristan Ulusal Vergi ve Gümrük İdaresi tarafından durdurulan zırhlı kasanın içinden adeta bir hazine fışkırdı. Yapılan resmi tespitlere göre araçta tam 40 milyon dolar, 35 milyon euro nakit para ve 9 kilogram ağırlığında külçe altın bulunuyordu. Macar makamları, yasal ve şeffaf finansal işlemlerin bu denli büyük miktarlarda nakit paranın karayoluyla taşınması şeklinde yapılmayacağını belirterek derhal geniş çaplı bir "kara para aklama" soruşturması başlattı.
UKRAYNA'DAN SERT TEPKİ: "GÖREVLİLER REHİN ALINDI, PARAMIZ ÇALINDI"
El koyma işleminin ardından Kiev yönetiminden peş peşe çok sert açıklamalar geldi. Sevkiyatı yapan Ukrayna devlet bankası Oschadbank, bu hareketin yasa dışı olmadığını savundu. Banka yetkilileri, Ukrayna hava sahasının uçuşlara kapalı olması nedeniyle Avusturya ile Ukrayna arasındaki nakit ve değerli eşya transferlerinin mecburen karayoluyla, "rutin bir işlem" olarak yapıldığını ifade etti. Ancak asıl diplomatik kriz Ukrayna Dışişleri Bakanı Andrii Sybiha'nın sözleriyle alevlendi. Sybiha, Macaristan hükümetini 7 banka çalışanını "sebepsiz yere rehin almakla" ve Ukrayna devletinin "parasını çalmakla" suçladı.
İSTİHBARAT BAĞLANTISI ÇIKTI: 7 KİŞİ SINIR DIŞI EDİLİYOR
Budapeşte'de alıkonulan 7 Ukraynalı hakkındaki güvenlik soruşturması ise olayın rengini değiştirdi. Macaristan Uluslararası İletişimden Sorumlu Devlet Sekreteri Zoltan Kovacs, yakalanan şahısların geçmişlerine dair çarpıcı bulgulara ulaştıklarını kamuoyuyla paylaştı. Kovacs'ın açıklamasına göre, söz konusu zırhlı araç konvoyunu yöneten ekibin başında Ukrayna Güvenlik Servisi'nden emekli olmuş bir general bulunuyordu. Diğer personellerin de ciddi askeri ve istihbarat deneyimine sahip olduğu saptandı. Macar hükümeti, elde edilen bu istihbarat verilerine dayanarak gözaltındaki 7 Ukrayna vatandaşının derhal sınır dışı edileceğini duyurdu.
KRİZİN PERDE ARKASI: DOĞALGAZ, VETO VE ZELENSKİY'NİN "ADRES" TEHDİDİ
Zırhlı araç krizi, aslında haftalardır devam eden derin bir siyasi gerilimin dışa vurumu olarak yorumlanıyor. Krizin fitili, Rusya'nın İHA saldırılarıyla vurduğu bir petrol boru hattının onarım sürecinde ateşlenmişti. Macaristan ve Slovakya, Kiev yönetimini bu boru hattının tamiratını kasten yavaşlatmakla ve enerji tedarikini baltalamakla suçlamıştı. Bu duruma misilleme yapan Orbán yönetimi, Avrupa Birliği'nin Rusya'ya yönelik yeni yaptırım kararlarını ve Ukrayna'ya can suyu olacak 90 milyar euroluk dev kredi paketini veto ederek bloke etmişti.
Macaristan'ın bu vetosu, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy'i adeta çileden çıkarmıştı. Olaydan kısa bir süre önce oldukça tartışmalı bir açıklama yapan Zelenskiy, diplomatik sınırları zorlayarak fiziksel bir tehdit imasında bulunmuştu. Zelenskiy, "Umarım Avrupa Birliği içinde tek bir kişi bile bu 90 milyar euroluk hayati yardımı engellemeye kalkmaz.
