Sonbahar mevsiminin kendini hissettirmesiyle birlikte Aydın genelindeki semt pazarlarında geleneksel kış hazırlığı telaşı başladı. Ev mutfaklarında kış aylarında tüketilecek salça, konserve ve kurutmalık ürünleri şimdiden hazırlamak isteyen yurttaşlar, soluğu tezgah başlarında alıyor. Kentin dört bir yanında kurulan pazarlarda yoğun bir alışveriş trafiği yaşanırken, ekonomik koşullar pazar sepetlerinin doluluk oranını doğrudan etkiliyor. Bütçelerine en uygun ürünleri bulabilmek adına uzun fiyat araştırmaları yapan vatandaşlar, yüksek maliyetler karşısında strateji değiştiriyor.
DOMATES VE BİBER TEZGAHTA YERİNİ ALDI
Kışlık hazırlıkların ana omurgasını oluşturan salçalık domates ve kırmızı kapya biber, pazarın en çok aranan ürünleri olarak öne çıkıyor. Efeler, Nazilli, Söke ve Karacasu gibi büyük pazarlarda yer alan esnaf, artan üretim ile nakliye giderlerine karşın kar marjını asgari düzeyde tutarak etiketleri dengelemeye çabalıyor. Toptancı halinden çıkarak tezgaha ulaşan tarla domatesi, kalitesi ve ebadına göre 15 ile 25 lira aralığında alıcı buluyor. Toplu alım yapmak isteyenler için bir kasa domates ortalama 300 liraya denk geliyor. Salçanın ana malzemesi olan kapya biberin kilogramı ise 25 ile 35 lira bandında seyrediyor. Yurttaşlar, geçmiş yıllara oranla kışlık bütçesinin iki katına çıktığına işaret ederek durumu özetliyor.
4 KİŞİLİK AİLENİN SALÇA MALİYETİ 5 BİN LİRAYA DAYANDI
Ev ortamında, geleneksel usullerle salça kaynatmak isteyen Aydınlı aileleri bu sezon yüklü bir maliyet tablosu karşılıyor. İdeal bir kıvam yakalamak için 100 kilogram kapya bibere 75 kilogram domates ilave edilen klasik tarif üzerinden yapılan hesaplamalar, mutfak bütçesini zorluyor. 100 kilo biber 3 bin lira, 75 kilo domates bin 500 lira tutarken, tuz ve diğer yan harcamalarla birlikte toplam maliyet 5 bin liraya kadar ulaşıyor. İşin içine cam kavanoz ve kapak masrafları da girdiğinde rakam daha da yukarı çıkıyor. Bu tablo karşısında dar gelirli yurttaşların kasayla toplu alım yapmak yerine, bütçelerini aşmayacak şekilde kilogram hesabı alışverişe yöneldiği görülüyor.
DOĞAL EV YAPIMI SALÇANIN KİLOSU 550 LİRAYI BULDU
Üretim süreciyle bizzat uğraşmak istemeyen veya zaman bulamayan yurttaşlar için köy pazarlarında satışa sunulan hazır ürünler de güçlü bir alternatif oluşturuyor. Aydın'ın köylerinde tamamen geleneksel yöntemlerle, güneş altında kurutularak hazırlanan katkısız biber salçalarının fiyatları netleşti. Büyük emeklerle hazırlanan bu doğal ürünlerin kilogramı 450 ile 550 lira arasında değişen fiyatlarla tezgaha çıkıyor.
