Yıllardır aynı oranda sigara tüketen iki bireyden birinin kanser teşhisi alırken diğerinin tamamen sağlıklı bir yaşam sürmesi tıp dünyasının en büyük sorularından biriydi. Araştırmaya göre hiç tütün ürünü kullanmayan insanlarda dahi bu hastalığa rastlanabiliyor. Kalıtımsal özelliklerin de belirleyici bir paya sahip bulunduğunu saptayan uzmanlar, tablonun sadece günlük alışkanlıklarla açıklanamayacağını gösterdi. Cambridge Üniversitesi tarafından yürütülen güncel çalışma, kansere yatkınlığı şekillendiren temel faktörlerden birinin bireyin genetik altyapısı olduğunu kanıtladı.
Elde edilen bulgular, insan hücrelerinin DNA bozulmalarına karşı gösterdiği direncin kişiden kişiye farklılık gösterdiğini ortaya koyuyor. Böylece eşdeğer zararlı etkenlere maruz kalan iki insanın neden bambaşka sağlık tablolarıyla karşılaşabildiği mantıklı bir zemine oturuyor.
MUTASYONLAR TEK BAŞINA KANSER ANLAMINA GELMİYOR
Sigara dumanı ve güneşten yayılan ultraviyole ışınları genetik materyale zarar vererek mutasyonların önünü açabiliyor. Genetik yapıyı hedef alan çeşitli kimyasallar da hücrelerde benzer tahribatlar yaratabiliyor. Fakat bu tür bir hasar, tek başına mutlak surette kanser gelişeceği anlamına gelmiyor. Hücreler yaşam boyunca çok sayıda mutasyon biriktiriyor. Yaşam süresi içinde biriken bu değişimlerin büyük bölümü zararsız olsa da bazıları hücre büyümesini veya hasarın onarımını kontrol eden genleri etkileyebiliyor. Hücrenin doğal ölüm mekanizmasını yöneten genlerin bozulması durumunda, normalde durdurulması gereken hasarlı hücre çoğalmaya devam ediyor. Zamanla devam eden bu kontrolsüz çoğalma, tümör oluşumunun temelini atıyor.
Bilim insanları, belirleyici olanın yalnızca DNA'nın ne kadar zarar gördüğü değil, hücrenin bu hasarla nasıl başa çıktığı gerçeği olduğunu vurguluyor. İnsanlar üzerinde aynı koşulları oluşturmak mümkün olmadığı için araştırmacılar deneylerini fareler üzerinde gerçekleştirdi. Laboratuvar ortamında farklı genetik özelliklere sahip 4 fare grubu oluşturuldu. Tüm farelere yaşamlarının 15. gününde, DNA'ya zarar veren dietilnitrosamin (DEN) adlı madde aynı dozda verildi. Tütün dumanında ve bazı işlenmiş gıdalarda da bulunabilen DEN, kanserojen bir bileşik olarak biliniyor.
