Daha önce de vurguladığımız gibi bir tarım büyük bir çoğunlukla toplumunu kucaklayan Osmanlı Devleti’nde ekonominin temelinde tarım bulunmaktadır. İnsanları doyurmayı amaçlayan tarımsal faaliyetler bitki yetiştirme ve hayvan beslemeyi içermektedir. Bu faaliyetlerin yapıldığı alanlar da çiftlik olarak adlandırılmaktaydı.
Çiftlik; çift sürülen ve ziraat yapılan yer manasında, muayyen büyüklükteki toprak parçasına veya türlü hususiyetler arz eden zirai işletme şekillerine verilen isimdir (288).
Barkan’a göre “çiftlik” çift sürülen ve ziraat yapılan arazidir ve belli büyüklükteki toprak parçalarına arz eden ziraî işletme şekillerinin adıdır, içerdiği toprakların hukukî durumuna, büyüklüğüne, ziraî işletmenin şekil ve önemine göre, Osmanlı İmparatorluğunda arazi, hukuk ve maliye işlerinde kullanılan bir terimdir (289).
İki öküzlük yer kanunen bir çift sayılmaktadır, vergi miktarı ülkenin çeşitli yerlerinde 10 akçe ile 50 akçe arasında değişmektedir. Kanunnamelerde verginin mart ayında alınacağı belirtilmektedir (289)
Bir çiftçi ailesine yetecek büyüklükte olan çift veya çiftlik, toprağın verimine göre büyüklüğü değişebilirdi. Fatih Sultan Mehmet Kanunnamesinde çift resmi, reayânın sipahiye karsı yerine getirmekle yükümlü olduğu vergi miktarıdır (290).
Çiftlikler de mahiyetine göre şu bölümlere ayrılır:
Reaya Çiftliği: Miri topraklar rejiminin icaplarına uygun olarak, müstakil bir köylü işletmesine yetecek büyüklükte olmak üzere, her yerin hususiyetine göre ayrıca hesap edilerek reaya çiftlikleri halinde parçalara bölünürdü. Bu çiftlikler onları işleyebilecek olan tapu ile bir peşin kira alınıp, daimi ve irsî bir nevi kiracılık mukavelesi ile bütün olarak terk edilirdi (291).
Hassa Çiftlik: Doğrudan doğruya sipahiler tarafından işletilen ve “kılıç yeri” tabiriyle de anılan çiftliklerdir (292).
Ortakçı Kazasında ilk olarak çiftlik kaydına 1530 tarihli 166 numaralı tahrir defterinde “Karye-i Feslek nam-i diğer Ortakçı” olarak görmekteyiz. Bu deftere Kaza, 52 hane,13 mücerred ve 1 imamdan müteşekkildir. II. Sultan Selim Vakfı arazisinde bulunan çiftlikler ve diğer çiftliği bulunan köyler arasında vergi ödeyen haneler bakımından Kuyucak ve İshaklı’dan sonra üçüncü durumdadır.
